Naar hoofdinhoudMoeite met navigeren? Stuur ons feedback!

Godsdienst als vak neutraler en wetenschappelijker geven

Idee
13

Momenteel wordt godsdienst op zeer uiteenlopende manieren gegeven. Soms als vak waar verschillende religies algemeen worden gepresenteerd, maar vaak ook zeer eenzijdig - waar bijvoorbeeld lange stukken uit de Bijbel worden opgelezen en besproken, maar (vrijwel) niets wordt besproken over andere religies.

Om kinderen kritisch te leren denken, beter te onderwijzen en zelf te laten beslissen wat ze geloven, zouden we het vak godsdienst expliciet neutraal en wetenschappelijk van aard moeten maken.

Leer ze welke religies er nu bestaan, welke er vroeger bestonden en laat zien waar ze op gebaseerd zijn. Leer ze hoe religies veranderen over tijd. Leer ze over atheïsme en polytheïsme. Leer ze wat de psychologische grondslag van religie is en wat de evolutionaire rol van religie is geweest. Leer kinderen wat religie nou eigenlijk is: een gedachtegoed dat zich verspreid onder populaties, vooral verticaal van generatie op generatie.

Bespreek religie als fenomeen, niet als dogma. Concreet zou dit betekenen dat bovenstaande punten in de kerndoelen van basisonderwijs en / of voortgezet onderwijs zouden moeten worden opgenomen.

Argument voor

Beschermt kinderen van indoctrinatie - laat ze zelf bepalen wat te geloven

Weinig ideeën zijn zo viraal en doordringend als religies. Wanneer je eenmaal een bepaald geloof hebt, is de kans bijzonder klein dat je daar weer vanaf komt. Kinderen zijn gevoeliger voor dergelijke ideeën en nemen die sneller over dan volwassenen. Ze moeten daarom beschermd worden van indoctrinerende ideeën. Door kinderen op vroege leeftijd te laten zien hoe religies werken en hoe divers religies zijn, maak je ze veel weerbaarder voor indoctrinatie. Zo krijgen kinderen een eerlijke kans kans om zelf te bepalen wat ze willen geloven.

Reageer

Voorkomt radicalisering door divers beeld van religies te geven

Een radicaal gedachtegoed vereist een zwart/wit (ofwel dichotoom) wereldbeeld. Bijvoorbeeld: je bent een gelovige of je bent dat niet. Door leerlingen te confronteren met alle verschillende vormen van religies en daarvan te laten zien hoe ze zijn ontstaan, zullen ze eerder een genuanceerd beeld krijgen van hun eigen religie.

Hoe meer je weet van verschillende religies, hoe lastiger het wordt om er één te kiezen en daarvan het heilige geschrift woord voor woord te geloven en na te leven. Door een divers aanbod te geven van religieuze visies voorkom je radicalisering.

Reageer

Meer wederzijds begrip en sociale cohesie, minder discriminatie

Door een breed pakket aan informatie over religies aan te bieden, zorg je er voor dat mensen zich beter in elkaars levenswereld kunnen verplaatsen. Atheïsten die zich beter kunnen verplaatsen in moslims, katholieken die zich beter kunnen verplaatsen in boeddhisten. Neutraal en breed religieus onderwijs draagt bij aan begrip en empathie naar elkaar en daarmee sociale cohesie. Het gaat zo tevens discriminatie tegen.

Reageer

Argument tegen

Religieuze dogma's zijn niet wetenschappelijk, maar wel van belang!

Dat kinderen niet met religieuze dogma's moeten worden opgezadeld is iets waar vrijwel iedereen het mee eens is. Dat een wetenschappelijke onderwijzing van een religie voor meer begrip van die religie toont is echter twijfelachtig. Juist die zogenaamde dogma's zijn vaak de kern van waar het in een bepaalde religie om gaat. Dat deze vaak niet wetenschappelijk te verklaren zijn klopt, maar ze zijn van wezenlijk belang als men meer over die religie wil weten. Willen we kinderen meer over een bepaalde religie weten, laat ze dan kennis maken met iemand die vanuit die religie vertelt wat zo'n dogma voor hem of haar nu inhoudt. Een religieus dogma vanaf de andere kant op een wetenschappelijke manier bekijken, staat vrijwel garant voor het niet begrijpen van dat dogma!

Reageer

Godsdienst niet direct oorzaak radicalisering, maar kan hetjuist bestrijden

Religie en wetenschap zijn twee totaal verschillende percepties van de realiteit; de mensen die religieuze verhalen en teksten produceerden waren in geen enkel opzicht wetenschappers, en om de teksten op een wetenschappelijke manier te presenteren in scholen en kerken zou de essentie van religie afdoen.

In het algemeen beschouwt men religie als een stug wereldbeeld vol bovennatuurlijke figuren en een grote bron van ellende. Echter heeft tot enkele honderden jaren geleden in iedere samenleving dat ooit heeft bestaan godsdienst centraal gestaan; in evolutionair perspectief zou je dan al zeggen dat religie een belangrijk middel moet zijn geweest voor de mensheid om deze samenlevingen in stand te brengen/houden. Samenlevingen gingen wel in oorlog op basis van verschil in geloof, maar het alternatief 'iedereen gelooft in iets anders gebaseerd op empirische bevindingen' was nog veel slechter geweest destijds. Het enige verschil wat wetenschap maakt in een nog vredigere tijd is dat door alle zowel zeer welvarende als zeer(!!!) gevaarlijke uitvindingen, zoals kernwapens, de meesten van ons het ons niet meer kunnen veroorloven om op basis van ons geloof of ideologie in oorlog te gaan; de 20ste eeuw heeft dat keihard bewezen, honderden miljoenen doden (overigens niet eens op basis van religie). Armere landen zijn hier echter nog wel een uitzondering op, en het is met name om die reden dat religie zo als oorlogsfenomeen wordt beoordeeld. Naar mijn idee zeer kortzichtig en extreem onterecht.

Al om al heeft religie meer geboden in de geschiedenis van de mensheid dan dat we tegenwoordig willen erkennen. Wetenschap is zeker een fantastische aanvulling geweest en heeft ons een completer beeld gegeven van de wereld. Religie is wat dat betreft een simplificatie van de werkelijkheid. Echter, in deze 'meer complete' wereld is simplificeren voor de gewone mens bijna onmogelijk, zonder uit te wijken naar een totaal verkeerd wereldbeeld, wat bovendien ook leidt tot radicalisering.

Ik vermoed (en ik moedig van harte aan mij ongelijk te geven indien gepast) dat de simplificatie die religie ons heeft geboden voor de aanvang van de wetenschap wellicht iets dat we terug zouden moeten halen. Met name in een wereld met ineens zoveel radicalisering, mentale ziektes en depressie, zou het zomaar een stabiliserend effect kunnen hebben, als men godsdienst zou leren op de manier zoals het bedoeld is, misschien neutraal, maar zeker NIET wetenschappelijk.

Reageer

Reacties

molenmill

Godsdiensten verbieden zelfs.....Niets heeft er tot nu toe zoveel oorlog,ellende,moorden en discriminatie in de wereld gebracht als het geloof en dus moet dit verboden worden.

Reageer

Reageer